De 9 Wonderen van Oudenbosch wandelroute
Wandel in de voetsporen van Willem Hellemons en ontdek de 9 Wonderen van Oudenbosch.
Startpunt: vanaf jouw locatie
Bekijk alle 8 foto's
Deze stadswandeling van 2,5 kilometer leidt je langs je de 9 Oudenbossche Wonderen van Roomse grootsheid. Start bij de indrukwekkende Basiliek en laat je verassen door wat Willem Hellemons je nog meer van Oudenbosch wil laten zien. Ontdek het verstopte plein van Saint Louis en waan je op het Sint Pieterplein of geniet van het groen in de Botanische tuin Arboretum. Ontdek meer over Oudenbosch en breng een bezoek aan de aansluitende musea langs de route. Sluit je wandeling af bij een van de gezellige cafés en restaurants op het Jan Gielenplein, de Markt of het Jezuïetenplein.
Extra parels
Tijdens deze wandeling in Oudenbosch kom je ook langs verschillende boeiende parels. Op de locaties van deze parels en bij de 9 Wonderen vind je meer informatie over de bezienswaardigheden.
- Jan Gielenplein
- Stichting Nederlands Zouavenmuseum
- Lourdesgrot
- Carnavalsmonument de Puit
- Begraafplaats Agathakerk
- Stichting Natuurhistorisch en Volkenkundig Museum Oudenbosch
Laat je verrassen
Maak de wandeling c…
Deze stadswandeling van 2,5 kilometer leidt je langs je de 9 Oudenbossche Wonderen van Roomse grootsheid. Start bij de indrukwekkende Basiliek en laat je verassen door wat Willem Hellemons je nog meer van Oudenbosch wil laten zien. Ontdek het verstopte plein van Saint Louis en waan je op het Sint Pieterplein of geniet van het groen in de Botanische tuin Arboretum. Ontdek meer over Oudenbosch en breng een bezoek aan de aansluitende musea langs de route. Sluit je wandeling af bij een van de gezellige cafés en restaurants op het Jan Gielenplein, de Markt of het Jezuïetenplein.
Extra parels
Tijdens deze wandeling in Oudenbosch kom je ook langs verschillende boeiende parels. Op de locaties van deze parels en bij de 9 Wonderen vind je meer informatie over de bezienswaardigheden.
- Jan Gielenplein
- Stichting Nederlands Zouavenmuseum
- Lourdesgrot
- Carnavalsmonument de Puit
- Begraafplaats Agathakerk
- Stichting Natuurhistorisch en Volkenkundig Museum Oudenbosch
Laat je verrassen
Maak de wandeling compleet en laat je door diverse ondernemers en organisaties verrassen door speciale producten, acties en arrangementen in het teken van deze route:
- Basiliekbier van bier & delicatessewinkel de Fenkel: Bier & delicatessewinkel de Fenkel verkoopt ‘Basiliekbier’ maar liefst drie verschillende varianten. Niet alleen hebben de biertjes een Halderbergs tintje in de naam, maar van elk verkocht flesje gaat ook nog een 0,25 cent naar het onderhoud van de Basiliek.
- Een miniatuur Basiliek of een puzzel van maar liefst 1000 stukjes: In de souvenirwinkel van de Basiliek is een miniatuur van de Basiliek of een puzzel van maar liefst 1000 stukjes te verkrijgen.
- Verrukkelijke bonbons: Chocolatier Nagelkerke heeft verrukkelijke bonbons in de vorm van de koepel van de Basiliek. Leuk om zelf te proeven of weg te geven!
Citygame
Met de citygame “De 9 wonderen van Oudenbosch” ga je op zoek naar de wonderen en parels van Oudenbosch. Niet alle wonderen zijn meteen zichtbaar! Je kunt ze vrijspelen door het oplossen van verschillende opdrachten die je onderweg tegenkomt. Stap in de voetsporen van Willem Hellemons en ontdek Oudenbosch via deze interactieve manier!
Over Oudenbosch en omgeving
Hier hangt geschiedenis in de lucht. De immense basiliek, met zijn koepel. Het plein, de beelden... Ze toveren meteen het verre Rome voor ogen. In het kleine Oudenbosch is groot gedacht en hard gewerkt. Gewerkt én gestreden, voor kerk en paus, voor goed onderwijs en armenzorg. Ook in de omliggende dorpen Bosschenhoofd, Hoeven, Oud Gastel en Stampersgat is geschiedenis te vinden. Wil je meer ontdekken? Ga naar visithalderberge.com en laat je verwonderen! Speel de citygame “De 9 wonderen van Oudenbosch” en ga op zoek naar de wonderen en parels van Oudenbosch.
Kloosterroutes in Brabant
Brabant nodigt je uit om te verstillen en verwonderen. Diverse korte en langere routes voeren je mee door het rijke Brabantse kloosterleven van toen en nu. Bekijk alle routes via visitbrabant.com/kloosterroutes.
Over deze route
Deze wandelroute is gemaakt door VisitBrabant Routebureau. De route is uitgezet via het Brabantse wandelknooppuntensysteem. Wandel eenvoudig van het ene naar het andere genummerde knooppunt. Pijlen wijzen je de weg tussen de knooppunten. Klopt er iets niet aan de bewegwijzering van de route? Geef dit aan ons door via visitbrabant.com/meldpunt. Je kunt ook bellen naar 0800-4050050 (gratis).
-
Bewegwijzering wandelroute
Volg deze bordjes en wandel eenvoudig de route van het ene naar het andere genummerde knooppunt.
Bewegwijzering wandelroute
Volg deze bordjes en wandel eenvoudig de route van het ene naar het andere genummerde knooppunt.
-
Webshop routekaarten
Webshop routekaarten (Opent een nieuw venster)Koop hier thema- en knooppuntkaarten.
-
Meldpunt routes
Meldpunt routesIets niet in orde op de route? Meld het hier.
Dit ga je zien
Startpunt
Markt 57
4731HN Oudenbosch
Navigeer naar startpunt
Basiliek van de H.H. Agatha en Barbara
“Je weet ff niet of je in Nederland bent of in Rome. Erg indrukwekkend,” aldus een zeer verraste bezoeker van de Basiliek van Oudenbosch.
![](https://assets.plaece.nl/thumb/7-4oVGfx7ydO25g1T24XmppmwKGlC1jVt9yAwbUwOPw/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvYmI0MTg1MzFkNjhmNzgwOGQ4YTI2MjM0ZWRlYjNiZjBhODMyZGI2Mi5qcGc.jpg)
Basiliek van de H.H. Agatha en Barbara
Basiliek van de H.H. Agatha en Barbara![](https://assets.plaece.nl/thumb/7-4oVGfx7ydO25g1T24XmppmwKGlC1jVt9yAwbUwOPw/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvYmI0MTg1MzFkNjhmNzgwOGQ4YTI2MjM0ZWRlYjNiZjBhODMyZGI2Mi5qcGc.jpg)
Markt 57
4731 HN Oudenbosch
Sint Anna Oudenbosch
1837 opgericht door pastoor van Oudenbosch, Willem Hellemons. Een klooster van de Franciscanessen, een zusterorde uit Roosendaal. Het idee was om hier een school voor meisjes en een weeshuis voor arme kinderen op te richten.
![Sint Anna in Oudenbosch](https://assets.plaece.nl/thumb/uCmvsLxMTTrl7J1OCz-obhWp9-IPxH7bsrBrT259TSk/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvNS1zaW50LWFubmEtZGUtOS13b25kZXJlbi12YW4tb3VkZW5ib3NjaC12aXNpdC1icmFiYW50LWJqb3JuLXNuZWxkZXJzLWRzYzA3MDkwXzMxMjgwMjk5ODYuanBn.jpg)
Napoleonskerkje
Dit kerkgebouw van de Protestante Gemeente te Oudenbosch is gebouwd in 1819.
![Napoleonskerkje in Oudenbosch.](https://assets.plaece.nl/thumb/xAYcmffB54HXhuIO7ssBRPOZkfTm3suJzs3bt9B3ehU/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvNi1uYXBvbGVvbnMta2Vya2plLWRlLTktd29uZGVyZW4tdmFuLW91ZGVuYm9zY2gtdmlzaXQtYnJhYmFudC1iam9ybi1zbmVsZGVycy1kc2MwNzA1M18zNDcyMjQ0ODY4LmpwZw.jpg)
Saint Louis Oudenbosch
In 1840 stichtten pastoor Willem Hellemons en vader Vincentius (J. Huijbrechts) Instituut Saint Louis, met als doel: opvoeding en vorming van de mannelijke jeugd.
![Saint Louis in Oudenbosch.](https://assets.plaece.nl/thumb/oiJg_J0-WpdRoLGOW4StA_iUo1fmuPP3dMYHRuD1f30/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvMy1zYWludC1sb3Vpcy1kZS05LXdvbmRlcmVuLXZhbi1vdWRlbmJvc2NoLXZpc2l0LWJyYWJhbnQtYmpvcm4tc25lbGRlcnMtZGppLTAxOTNfMjE0NDkzMDc0NC5qcGc.jpg)
Begraafplaats van de broeders
In 1890 werd de begraafplaats geopend voor de broeders van instituut Saint Louis. Voor de stichters van Saint Louis, pastoor Willem Hellemons en Vader Vincentius, werd een monument opgericht, geschonken door twee oud-leerlingen van Saint Louis.
![Begraafplaats van de broeders in Oudenbosch.](https://assets.plaece.nl/thumb/kmPPVaQo6cLQSdOsXDXJwLPWZRSfU5Oe9hf92IRbHqI/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvNy1iZWdyYWFmcGxhYXRzLXZhbi1kZS1icm9lZGVycy1kZS05LXdvbmRlcmVuLXZhbi1vdWRlbmJvc2NoLXZpc2l0LWJyYWJhbnQtYmpvcm4tc25lbGRlcnMtZHNjMDcxODJfMTEwMDc5NDE4MS5qcGc.jpg)
Begraafplaats van de broeders
Begraafplaats van de broeders![Begraafplaats van de broeders in Oudenbosch.](https://assets.plaece.nl/thumb/kmPPVaQo6cLQSdOsXDXJwLPWZRSfU5Oe9hf92IRbHqI/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvNy1iZWdyYWFmcGxhYXRzLXZhbi1kZS1icm9lZGVycy1kZS05LXdvbmRlcmVuLXZhbi1vdWRlbmJvc2NoLXZpc2l0LWJyYWJhbnQtYmpvcm4tc25lbGRlcnMtZHNjMDcxODJfMTEwMDc5NDE4MS5qcGc.jpg)
Achter 't Postkantoor
4731 GN Oudenbosch
Botanische Tuin Arboretum Oudenbosch
In Oudenbosch, pal tegenover de H.H. Basiliek Agatha et Barbara – een kopie van de Sint Pieter in Rome – vind je in deze prachtige botanische tuin ongeveer vier hectare met ruim 2500 bijzondere bomen en planten.
![](https://assets.plaece.nl/thumb/jVWNEzrhUtSqnszl6K5YmqutwYqESpC-ScDTNU3Njps/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvMTUtYXJib3JldHVtLWRlLTktd29uZGVyZW4tdmFuLW91ZGVuYm9zY2gtdmlzaXQtYnJhYmFudC1iam9ybi1zbmVsZGVycy1kc2MwNjU1Ni0xXzEyMTY3MjIxNC5qcGc.jpg)
Botanische Tuin Arboretum Oudenbosch
Botanische Tuin Arboretum Oudenbosch![](https://assets.plaece.nl/thumb/jVWNEzrhUtSqnszl6K5YmqutwYqESpC-ScDTNU3Njps/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvMTUtYXJib3JldHVtLWRlLTktd29uZGVyZW4tdmFuLW91ZGVuYm9zY2gtdmlzaXQtYnJhYmFudC1iam9ybi1zbmVsZGVycy1kc2MwNjU1Ni0xXzEyMTY3MjIxNC5qcGc.jpg)
Achter 't Postkantoor 1
4731 PM Oudenbosch
Jezuïetencollege
In ongeveer 1830 werd aan de Markt een Latijns college gesticht. In 1839 werd het college overgenomen door het vicariaat Breda. Het werd een kleinseminarie, dat is de vooropleiding voor de eigenlijke priesteropleiding.
![Jezuietenklooster in Oudenbosch.](https://assets.plaece.nl/thumb/-xTk4g42pJD0eLHCfoKhC8VHqCQRDWY82-zXwyPzeQI/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvNC1qZXp1aWV0ZW5rbG9vc3Rlci1kZS05LXdvbmRlcmVuLXZhbi1vdWRlbmJvc2NoLXZpc2l0LWJyYWJhbnQtYmpvcm4tc25lbGRlcnMtZHNjMDY0NjBfMjI1NzY2NDMwNy5qcGc.jpg)
Station Oudenbosch
In 1854 wordt het station in Oudenbosch geopend. Het is, op een na, het oudste treinstation van Nederland. Het lag erg strategisch tussen Rotterdam en Antwerpen. Het spoorwegstation was een echte levensader voor het dorp.
![Het station in Oudenbosch.](https://assets.plaece.nl/thumb/DI6a5k1dQjNgHyQ2nf-dJSuKnslmZ9j56ryLgVmk_oE/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvMS1zdGF0aW9uc2dlYm91dy1kZS05LXdvbmRlcmVuLXZhbi1vdWRlbmJvc2NoLXZpc2l0LWJyYWJhbnQtYmpvcm4tc25lbGRlcnMtZHNjMDcxMzVfMjEzNDM5NzE0Ny5qcGc.jpg)
Begraafplaats van de zusters
Op de begraafplaats van St. Anna aan de (Franciscuslaan) zie je een mooie afspiegeling van het leven in een orde. Alle zusters rusten onder gelijke grafkruizen. Op de begraafplaats staat een baarhuisje in gele baksteen.
![Begraafplaats van de zusters in Oudenbosch.](https://assets.plaece.nl/thumb/N8SpS-TFAcuWvWqGOhD1gzLuLHUC7Xajp417Fe_91g0/resizing_type:fit/width:750/height:0/gravity:sm/enlarge:0/aHR0cHM6Ly9hc3NldHMucGxhZWNlLm5sL29kcC12aXNpdGJyYWJhbnQvaW1hZ2UvOC1iZWdyYWFmcGxhYXRzLXZhbi1kZS16dXN0ZXJzLWRlLTktd29uZGVyZW4tdmFuLW91ZGVuYm9zY2gtdmlzaXQtYnJhYmFudC1iam9ybi1zbmVsZGVycy1kc2MwNzE2Ml8yODg0NTc5NzA4LmpwZw.jpg)
Routeverhaal
Alle wegen leiden naar Oudenbosch…
“Een eigen parochie. Ja, dat lijkt me wel wat. Aangenaam. Willem is de naam. Willem Hellemons. Ik ben nét terug uit Rome, waar ik vier jaar lang in de leer was bij de Orde van de Cisterciënzers. En ja, van wat ik daar zag, klopte mijn hart flink wat slagen per minuut sneller. En die eigen parochie, dat wordt Oudenbosch. Waarom niet? Alle wegen leiden immers naar dit dorp. Dat laat de geschiedenis wel zien. Wist je dat Napoleon hier zelfs ooit nog per koets is aangekomen?”
32 jaar, en kersvers pastoor van Oudenbosch. Trots als een pauw, dat is Hellemons. Oudenbosch is voor hem bekend terrein: zijn geboorteplaats Roosendaal ligt een kleine tien kilometer ten zuidwesten. Voor de spiegel in zijn kamer schuift hij op een koude maandagochtend voor het eerst zijn armen in de mouwen van zijn zwarte soutane. Nauwgezet knoopt hij het hemd dicht, en veegt hij een pluisje van zijn borst. Met twee vingers schikt hij zijn herkenbare witte pastoorsboord. Daarna stroopt hij zijn mouwen op: werk aan de winkel!
“Ik bouw een nieuwe kerk voor dit dorp. En niet zomaar één. Nee, deze kerk wordt een regelrechte kopie van mijn zo geliefde Sint-Pietersbasiliek in Rome!” Hellemons wrijft in zijn handen. “Een grote koepel, met een ingetogen neoclassicistisch voorportaal…ja, ik zie het zo voor me”, dagdroomt hij, al lopend door de Oudenbossche straten.
Oudenbosch gaat Hellemons al snel aan het hart. Hier moet niet alleen een kerk komen, merkt hij. Hier is méér nodig. “Oudenbosch was altijd al een plek van handelaars en ondernemers – toch hebben mensen het zwaar.” Als hij om zich heen kijkt, denkt hij: “Dat moet anders.” Want hij weet: dit dorp heeft veel meer in haar mars. Sinds de Sint-Elizabethsvloed (een grote waternoodramp ruim zeshonderd jaar geleden) ligt Oudenbosch zeer strategisch op de vaarroute, met een binnenzee en veer tussen Dordrecht en Oudenbosch. Bruggen over de grote rivieren zijn er in Hellemons’ tijd nog niet. “Zie je wel: alle wegen leiden naar Oudenbosch - óók over water.”
“Scholing en opvoeding: dat is wat we jonge mensen moeten bieden! Dat trekt uiteindelijk het hele dorp omhoog.” Met deze woorden zijn de plannen voor Instituut Saint Louis en Sint Anna geboren. “En ja”, mijmert Hellemons verder, “natuurlijk geven we de architectuur van dat gebouw en het bijbehorende schoolplein die typisch Romeinse allure mee.”
Hellemons weet goed dat zijn plannen voor katholiek onderwijs in Oudenbosch niet nieuw zijn. Ongeveer tien jaar voor zijn aantreden als pastoor, stichtten de Jezuïeten hier al een Latijns college. Bijzonder detail: in dit Jezuïetenhuis zit ook een sterrenobservatorium. “Hoog tijd om die vruchtbare voedingsbodem voor onderwijs uit te breiden naar de gewone jongen en man.”
Grootse plannen ontstaan niet zomaar. Hellemons neemt graag tijd voor overpeinzing en gebed. Soms doet hij dat binnen, in de oude St.-Agathakerk – zijn ‘eigen’ basiliek is immers nog in aanbouw- of in de pastorie. Maar ook buiten krijgen zijn gedachten alle ruimte. In de pastorietuin (nu Jan Gielenplein) of in de kloostertuin van de broeders van Saint Louis (nu Arboretum) bijvoorbeeld. “Maar ik zit ook graag op een bankje met uitzicht over de haven. Dit is een plek waar ik de ondernemersgeest van Oudenbosch kan zien, ruiken, ja, zelfs proeven. Zie daar, die oude gevels, turfvaart, handel, visserij, suikerbietenteelt en een bierbrouwerij. De inspiratie voor nieuwe plannen hangt hier in de lucht!”
Samen met Hellemons maken we een stap vooruit in de tijd. De plannen voor zijn basiliek vorderen steeds verder: de start van de bouw is bijna in zicht. Als pastoor is hij natuurlijk aanwezig bij de feestelijke opening van het nieuwe treinstation. Het tweede station in Nederland, geopend vanwege die strategische ligging van Oudenbosch tussen Antwerpen en Rotterdam. “Ook de spoorwegen leiden nu naar Oudenbosch!”
De komst van het station is zeer goed nieuws. “Kinderen uit het hele land komen nu naar Oudenbosch voor het uitstekende onderwijs bij Saint Louis.” Het instituut groeit rap, en al gauw wordt Oudenbosch bevolkt door kinderen die er les krijgen. “Ook de lokale economie vaart er wel bij”, constateert Hellemons tevreden. Inmiddels is er ook een meisjesschool, op aandringen van Hellemons gesticht door de zusters van Sint-Anna. Dat er nu een station is, grijpt Hellemons ook aan om Oudenbosch neer te zetten als Nederlandse verzamelplaats voor de Pauselijke Zouaven, voor ze ten strijde trekken om zijn geliefde Kerkelijke Staat (later Vaticaanstad) te verdedigen. Dit zijn de soldaten voor de paus – de helden van het Katholieke leven.
Net vier jaar kon Hellemons nog genieten van zijn levenswerk – voluit Basiliek van de Heiligen Agatha en Barbara – voor hij stierf. Oudenbosch heeft inmiddels twee begraafplaatsen voor geestelijken: één voor broeders en één voor zusters. Maar daar ligt Hellemons niet. Hij rust onder de rook van zijn basiliek, op de oude begraafplaats. Precies zoals hij dat zelf gewild zou hebben. Wil je het Oudenbosch van Hellemons van dichtbij verkennen? Wandel door het dorp en ontdek haar geschiedenis in negen bijzondere wonderen en zes boeiende parels.
- 04
- 17
- 16
- 3
- 04
- 18
- 5
- 29
- 18